زیست شرافتمندانه در گرو حق و تکلیف متقابل است.
آیتالله رضا رمضانی، دبیرکل مجمع جهانی اهل بیت(ع) در سومین کنگره بینالمللی «نهجالبلاغه؛ راه نجات» با موضوع «نهجالبلاغه و زیست شرافتمندانه» که امروز، ۱۱ تیرماه در سالن همایشهای بینالمللی اصفهان در حال برگزاری است، با ابراز خرسندی از برگزاری این کنگره اظهار کرد: باید از دستاندرکاران این برنامه قدردانی کرد که تلاش کردند نهجالبلاغه از غربت خارج شود و لازمه این اتفاق این است که نهجالبلاغه در متن زندگی ما حضور پیدا کند.
به گزارش ایکنا از اصفهان، آیتالله رضا رمضانی، دبیرکل مجمع جهانی اهل بیت(ع) در سومین کنگره بینالمللی «نهجالبلاغه؛ راه نجات» با موضوع «نهجالبلاغه و زیست شرافتمندانه» که امروز، ۱۱ تیرماه در سالن همایشهای بینالمللی اصفهان در حال برگزاری است، با ابراز خرسندی از برگزاری این کنگره اظهار کرد: باید از دستاندرکاران این برنامه قدردانی کرد که تلاش کردند نهجالبلاغه از غربت خارج شود و لازمه این اتفاق این است که نهجالبلاغه در متن زندگی ما حضور پیدا کند.
وی افزود: امروز، روز مباهله است؛ روزی که پیامبر(ص) امیرالمؤمنین(ع) را نفس خود خطاب کرد و ما درباره کلام شخصیتی صحبت میکنیم که معجزه تربیتی پیامبر اکرم(ص) است. خواجه نصیرالدین طوسی دو معجزه فعلی و قولی برای پیامبر(ص) نقل کرده؛ اما معجزهای تربیتی هم برای ایشان وجود دارد؛ اینکه در جاهلیت عرب انسانی چنین کامل و جامع با چنین ابعاد وجودی تربیت شود، خود معجزه است.
دبیرکل مجمع جهانی اهل بیت(ع) ادامه داد: درباره شخصیتی سخن میگوییم که پدر امت، باب الحکمه، باب العلم و باب الجنه است. حضرت فاطمه(س) فرمود: «هر کس به ولایت علی بن ابیطالب(ع) معتقد باشد، حقا خوشبخت خواهد بود» و خداوند نیز درباره آن حضرت میفرماید: «اگر همه بشر بر محبت علی(ع) جمع میشدند، من جهنم را خلق نمیکردم» و نهجالبلاغه جلوهای از جلوههای کلامی چنین شخصیتی است. امام موسی صدر نیز تعبیر دقیقی دارد و میگوید: «اگر امروز بخواهیم علی(ع) را به دنیا معرفی کنیم، غیر از متون تاریخی و آیات قران باید با عمل به اصول و ارزشهای علوی ایشان را معرفی کنیم.»
وی با بیان اینکه با نهجالبلاغه باید مرجعیت علمی، سیاسی و اجتماعی را به دنیا معرفی کنیم، گفت: نهجالبلاغه باید در دنیا معرفی و از آن درسنامههای گوناگون استخراج شود. پژوهشگری مسیحی نقل میکند که اگر ما نهجالبلاغه را داشتیم، فاتح میدانهای فکری، عقیدتی و سیاسی بودیم و ما باید به این مرجعیت برسیم.
رمضانی با اشاره به آموزههای مهم غدیر تأکید کرد: یکی از موارد مورد تأکید در جریان غدیر، مشارکت و حضور مردم در تعیین سرنوشت خودشان است. در زیست شرافتمندانه در همه ابعاد باید حقوق یکدیگر را بشناسیم و به تکالیف هم آگاه باشیم. امروزه در نظامهای سکولار که بعضی از کشورهای مسلمان هم در این سالها به سمت آن رفتهاند، از تکلیف و وظیفه خبری نیست؛ اما در نظام اسلامی و با نگاه حداکثری به دین، شناخت حقوق و تکالیف میتواند به زیست شرافتمندانه و حیات طیبه منجر شود و این نسخهای جهانی و نجاتبخش برای کل بشر است. در این زیست ما باید به سمت سبک زندگی اسلامی برویم که نسخه نرمافزاری تمدن اسلامی است.
وی بیان کرد: در دنیای مدرن، حق با تکلیف تعارض دارد و برخی از روشنفکران معتقدند دنیای مدرن حقگرا و تکلیفگریز و بالعکس، دنیای سنتی تکلیفگرا و حقگریز است؛ اما اسلام به هر دو اصل تکلیف و حقوق و ارتباط آنها با یکدیگر توجه دارد.
دبیرکل مجمع جهانی اهل بیت(ع) ادامه داد: امام علی(ع) در خطبه ۲۱۶ نهجالبلاغه که میتواند موضوعی برای درسنامههای حقوقی و حقوق متقابل افراد نسبت به یکدیگر باشد، حق و تکلیف را دو روی یک سکه معرفی میکند که جدایی از هم نداشته و همواره تلازم دارند؛ هر جا حقی هست، تکلیفی و هر جا تکلیفی هست، حقی وجود دارد، مثل حقوق متقابل زن و شوهر و حق والی و رعیت که در جای جای نهجالبلاغه، امام بهمثابه بزرگترین حقی که خداوند واجب کرده، به آن پرداخته است. حضرت میفرماید حق سنگین و تلخ است؛ ولی اگر جامعه بخواهد به آبادانی و حیات طیبه برسد، باید سنگینی و تلخیهای حق را بپذیرد و افراد در اجرای آن از خود بگذرند.
وی اضافه کرد: امیرالمؤمنین(ع) به ابنعباس فرمود: «به خدا قسم حکومت کردن بر شما ارزش ندارد، مگر آنکه حقی را به صاحب حقی بازگردانم.» بنابراین در نظام ولایی، اخلاقی و حکمرانی علی(ع)، به گفته خود ایشان، کسانی که به قدرت و ثروت فخر میکردند، ضعیف بودند تا حق از آنها ستانده شود و افراد ضعیف، قوی بودند تا حق به آنها بازگردانده شود. در نظام فکری و ولایی امیرالمؤمنین(ع)، تحول و غربال در جامعه اتفاق میافتد و همه چیز را تغییر میدهد.
رمضانی تصریح کرد: در خطبه ۲۱۶ نهجالبلاغه حضرت میفرماید نمیشود کسی حقی بدون تکلیف یا تکلیفی بدون حق داشته باشد. اگر والی بر مردم حقی دارد، مردم نسبت به او تکلیف دارند و هر یک باید به تکلیف خود عمل کنند که اگر به درستی و با دقت عمل شود، جامعه آباد خواهد شد و در همینجا بهشت، زیست شرافتمندانه و حیات طیبه خواهیم داشت و ثروتها عادلانه توزیع میشود. چرا امروز باید ۹۰ درصد ثروت دنیا در اختیار ۱۰ درصد انسانها قرار گیرد و قدرت نباید وسیلهای برای تحقق عدالت باشد که آرزوی دیرینه همه انبیا و صالحان بوده است؟ برای تحقق این آرزوها باید هزینهای پرداخت کرد و علی بن ابیطالب(ع) کسی بود که هزینه تحقق عدالت را پرداخت، چنانکه گفته میشود «علی(ع) از شدت عدالت کشته شد.» در جامعه هم عدالت محقق نمیشود، مگر آنکه تنهایی و جمعی برای اقامه و اجرای حق قیام و اقدام کنیم و هزینه اجرای حق را بپردازیم.
